Yaratıcılığın en önemli kaynaklarından biri olan ahşap, diğer yapı malzemeleriyle karşılaştırıldığında bir çok avantaja sahip. Kolay işlendiğinden, mekanik yüklenmelere ve yanmaya karşı direnç gösterdiğinden, estetik ve sıcak görünümünden dolayı yüzyıllardan beri ev ve bahçelerimizde kullandığımız en popüler yapı malzemesi olmuştur.
Ahşap, uygun koruyucu kimyasal maddelerle emprenye edildiğinde, her tür zararlı dış etkene karşı direnç kazanıyor ve yıllar boyunca doğallığını koruyarak işlevini sürdürmeye devam ediyor.
Pencere ve kapı doğramaları, dış cephe kaplamaları, çatı, balkon, veranda, pergola ve teraslarda kullanılan ahşap malzemeler, dış ortamlarda teknik olarak mükemmel yapı malzemeleri iken, aynı zamanda estetik bakımdan doğanın renkleri ile uyum içinde olan ve insanda sıcak duygular uyandıran malzemelerdir. Fakat dış mekanlarda kullanılan ahşap malzemeler, rutubet, güneş ışığı ve mantar gibi faktörler nedeniyle önce doğal görünümünü, sonra da yapısal bütünlüğünü kaybedebilmekte ve çürüyebilmektedir. Buna karşın bu tip malzemeler, uygun koruyucu kimyasal maddelerle emprenye edildiğinde, sayılan faktörlere karşı oldukça dirençli hale gelmekte ve çok uzun yıllar bütünlüğünü ve doğallığını koruyarak işlevini sürdürmeye devam etmektedir.
Ahşap malzemelerin emprenyesinde dikkat edilecek ilk husus, hedeflenen kullanım yeri ve kullanım süresidir. Bununla birlikte emprenye edilecek malzemenin türü ve şekli, kullanılan ortamda ahşap malzemeye zarar verecek faktörlerin durumu da, emprenye işlemlerinde göz önünde bulundurulmalıdır. Dış mekanlarda ahşap malzemeye zarar verecek faktörler yoğun olarak bulunduğundan, genel olarak pencere ve kapı doğramaları, panjur, döşeme tahtaları, dış cephe kaplamaları, çatı, teras, balkon, pergola ve verandalarda kullanılan ahşap malzemeler, organik çözücülü emprenye maddeler ile emprenye edilerek korunmalıdır. Bu koruyucu maddeler ahşap malzemenin rengini değiştirmemekte, malzemede şişme ve çarpılma meydana getirmemektedir.
Diğer bir grup olan yağlı emprenye maddeler ise genel olarak tel ve çit direkleri ile toprakla ve deniz suyuyla temas halindeki malzemelerin emprenyesinde kullanılmaktadır.
Çit direkleri, bahçe kapıları ve verendalar, emprenye işleminden sonra, estetik görünüş açısından, çoğu durumda boyanmamaktadırlar. Yağlı boyalar veya vernikler, suda çözünmüş emprenye maddeleri il korunmuş ahşap malzemeyi uygulanabilmekle beraber, belli bir rutubet derecesine kadar kurutma işlemine ihtiyaç duymaktadır. Bazı hallerde özellikle binalarda suda çözünen emprenye maddeleri ile emprenye edilmiş ahşap üzerine, doğal dokuyu gösteren hidrofobik madde içeren transparan bir örtü malzemesi de sürülebilmektedir.
Ahşabın ömrü nasıl uzatılır?
Ahşap doğadan elde edilen ve doğanın canlılığını yansıtan bir malzemedir. İster iç isterse de dış mekanda kullanılmış olsun, uzun yıllar dayanıklılığını koruyabilmesi için iyi bir bakımdan geçmelidir.
Ahşap malzemeyi kullanım süresi boyunca kuru tutmak çok önemlidir. Dış mekandaki ahşap, yağışlar nedeniyle, bina içindeki ise hatalı su tesisatı, akan çatı ve nem yoğunlaşması nedeniyle ıslanır ve çürümeye başlar.
Ahşabın uzun süreli kullanımı için nelere dikkat etmeliyiz?
İşi kısa zamanda ve ucuza bitirmeyi amaçlıyor ve kalitesiz boyayı, ince tabakalarla sürüyorsanız bu doğru bir yöntem değildir. Her şeyden önce, boya uygulama işlemi sırasında havanın kurak olmasına özen gösterilmelidir. Fırça izi bırakmayan, akıntı yapmayan, yüzeye iyi yapışarak sert ve parlak bir film meydana getiren boyalar tercih edilmelidir.